ठेकेदारांच्या भेटवस्तूंनी कार्यालये गजबजली?

प्रशासनाच्या निष्पक्षतेवर प्रश्नचिन्ह

| श्रीवर्धन | प्रतिनिधी |

एकीकडे श्रीवर्धन तालुक्यातील जनता भीषण पाणीटंचाईच्या संकटाशी झुंज देत आहे. शेतकऱ्यांच्या डोळ्यांसमोर पिके करपण्याची वेळ आली आहे. जनावरांच्या चाऱ्याचा प्रश्न गंभीर बनला असून, दुष्काळी उपाययोजनांच्या अंमलबजावणीबाबत नागरिकांमध्ये नाराजी वाढत आहे. अशा विदारक परिस्थितीत तालुक्यातील शासकीय कार्यालयांमध्ये ठेकेदारांकडून दिवाळी भेटवस्तूंची सरबराई सुरू असल्याची चर्चा रंगू लागल्याने श्रीवर्धनच्या प्रशासकीय वर्तुळात मोठी खळबळ उडाली आहे. दुष्काळाच्या झळांनी सर्वसामान्यांचे जगणे कठीण झाले असताना, शासकीय कार्यालयांमध्ये ठेकेदारांच्या वाहनांच्या फेऱ्या नेमक्या कशासाठी सुरू आहेत, असा संतप्त सवाल आता नागरिकांकडून उपस्थित केला जात आहे.

श्रीवर्धन तालुक्यातील नागरिकांना पिण्याच्या पाण्यासाठी वणवण करावी लागत असेल, शेतकऱ्यांना दुष्काळी मदतीसाठी कार्यालयांचे उंबरठे झिजवावे लागत असतील, जनावरांच्या चाऱ्याची व्यवस्था करण्यासाठी प्रशासनाकडे अपेक्षेने पाहावे लागत असेल, तर अशा वेळी प्रशासनाने जनतेच्या प्रश्नांना सर्वोच्च प्राधान्य देणे अपेक्षित आहे. परंतु, याच काळात ठेकेदारांच्या वाहनांच्या शासकीय कार्यालयांतील फेऱ्यांची चर्चा सुरू होणे ही बाब निश्चितच गंभीर आहे. जनतेच्या करातून चालणाऱ्या कार्यालयांमध्ये लोकहितापेक्षा ठेकेदारांच्या दिवाळी भेटवस्तूंना अधिक महत्त्व दिले जात आहे का? दुष्काळग्रस्तांच्या वेदनांपेक्षा या भेटवस्तूंचे आकर्षण मोठे ठरत आहे का? असे सवाल उपस्थित होऊ लागले आहेत.

मिळालेल्या माहितीनुसार, एका ठेकेदाराचे वाहन तहसील कार्यालयाबाहेर दिवाळी भेटवस्तू देण्यासाठी तासनतास उभे असल्याचे काही नागरिकांच्या निदर्शनास आले. विशेष म्हणजे, संबंधित वाहन तालुक्यातील इतर शासकीय कार्यालयांमध्येही फेऱ्या मारताना दिसल्याची चर्चा आहे. या वाहनातून नेमके काय आणले होते? कोणाला भेटवस्तू देण्यात आल्या? त्या अधिकाऱ्यांपर्यंत पोहोचल्या का? की हा केवळ गैरसमज आहे? या प्रश्नांची उत्तरे अद्याप समोर आलेली नाहीत. मात्र, या प्रकारामुळे नागरिकांच्या मनात संशयाचे वातावरण निर्माण झाले असून, प्रशासनाने या चर्चेकडे दुर्लक्ष करू नये, अशी मागणी जोर धरू लागली आहे.

ठेकेदार हे शासनाच्या विविध विकासकामांचे कंत्राटदार असतात. त्यांच्या कामांच्या गुणवत्तेवर, बिलांच्या मंजुरीवर, कामांच्या तपासणीवर आणि नियमपालनावर संबंधित शासकीय अधिकारी व कर्मचाऱ्यांची जबाबदारी असते. अशा परिस्थितीत संबंधित ठेकेदारांकडून अधिकारी किंवा कर्मचाऱ्यांना भेटवस्तू दिल्या गेल्या असतील किंवा स्वीकारल्या गेल्या असतील, तर हा केवळ दिवाळीच्या शुभेच्छांचा विषय राहत नाही. त्यातून प्रशासकीय निष्पक्षतेवर प्रश्नचिन्ह निर्माण होऊ शकते. उद्या याच ठेकेदाराच्या कामात निकृष्ट दर्जा आढळला, कामात अनियमितता झाली किंवा एखाद्या नागरिकाने तक्रार दाखल केली, तर संबंधित अधिकारी कोणत्याही दबावाशिवाय आणि पूर्वग्रहाशिवाय चौकशी करतील का? भेटवस्तूंच्या देवाणघेवाणीमुळे प्रशासकीय निर्णयप्रक्रियेवर परिणाम होण्याची शक्यता आहे का? याची चौकशी होणे आवश्यक आहे.

श्रीवर्धनची जनता आज दुष्काळाने होरपळत आहे. अशावेळी प्रशासनाने ठेकेदारांच्या मेहेरबानीच्या चर्चेत अडकण्याऐवजी जनतेच्या सेवेसाठी उभे राहिले पाहिजे. एकीकडे तहानलेल्या जनतेचा आक्रोश आणि दुसरीकडे ठेकेदारांच्या दिवाळी भेटींची चर्चा सुरू आहे. त्यामुळे श्रीवर्धनच्या प्रशासनाने आता मौन सोडून सत्य जनतेसमोर मांडावे, अशी अपेक्षा नागरिकांमधून व्यक्त होत आहे.

नागरी सेवा नियमांना बगल
महाराष्ट्र नागरी सेवा (वर्तणूक) नियम, 1979 मधील नियम 3 नुसार शासकीय कर्मचाऱ्यांनी सचोटी, कर्तव्यनिष्ठा आणि निष्पक्षता राखणे अपेक्षित आहे. नियम 12 मध्ये भेटवस्तू स्वीकारण्यासंबंधी निर्बंध व तरतुदी आहेत. विशेषतः शासकीय कामांशी व्यावसायिक संबंध असलेल्या कंत्राटदारांकडून भेटवस्तू स्वीकारण्याच्या बाबतीत नियमांचे पालन अत्यंत महत्त्वाचे आहे. त्यामुळे या प्रकरणात नेमके काय घडले, भेटवस्तूंचे स्वरूप काय होते आणि कोणत्या नियमांचे पालन करण्यात आले, याची अधिकृत तपासणी होणे गरजेचे आहे, अशी मागणी श्रीवर्धनमधील जनतेकडून होत आहे.

कठोर कारवाईची मागणी
श्रीवर्धन तालुक्यातील जनतेला सध्या भेटवस्तूंच्या चर्चेपेक्षा पिण्याचे पाणी, शेतकऱ्यांना मदत, जनावरांना चारा आणि दुष्काळी उपाययोजनांची प्रभावी अंमलबजावणी अधिक महत्त्वाची आहे. त्यामुळे तहसीलदारांसह संबंधित विभागांच्या वरिष्ठ अधिकाऱ्यांनी या संपूर्ण प्रकाराची तातडीने दखल घ्यावी. संबंधित वाहनाच्या फेऱ्यांची, भेटवस्तूंच्या संभाव्य वितरणाची आणि त्यामागील उद्देशाची वस्तुनिष्ठ चौकशी करावी. नियमबाह्य कृत्य आढळल्यास संबंधितांवर नियमानुसार कठोर कारवाई करावी, अशी मागणी जनतेकडून होत आहे.