अन्नधान्याच्या दरवाढीने सर्वसामान्यांचे बजेट कोलमडणार
| मुंबई | प्रतिनिधी |
आधीच वाढत्या खर्चाने त्रस्त असलेल्या सर्वसामान्यांच्या खिशाला आता महागाईचा आणखी मोठा फटका बसण्याची चिन्हे आहेत. अन्नधान्याच्या वाढत्या किमतींमुळे ऑक्टोबरमध्ये किरकोळ महागाईने तब्बल 6.09 टक्क्यांवर झेप घेतली आहे. दोन वर्षांनंतर प्रथमच महागाईने सहा टक्क्यांचा टप्पा ओलांडला असून, रिझर्व्ह बँकेने निश्चित केलेली 6 टक्क्यांची कमाल सहनशील मर्यादाही पार केली आहे. त्यामुळे घरखर्चाचे गणित बिघडण्याबरोबरच आगामी काळात व्याजदरवाढीची टांगती तलवारही सर्वसामान्यांवर कायम राहण्याची शक्यता आहे.
सांख्यिकी आणि कार्यक्रम अंमलबजावणी मंत्रालयाने गुरुवारी जाहीर केलेल्या आकडेवारीनुसार, ग्राहक किंमत निर्देशांकावर आधारित किरकोळ महागाई सप्टेंबरमधील 5.54 टक्क्यांवरून ऑक्टोबरमध्ये 6.09 टक्क्यांवर पोहोचली. अन्नधान्याच्या किमतीतील वाढ आणि प्रतिकूल बेस इफेक्ट यामुळे महागाईचा वेग वाढला आहे. सलग पाचव्या महिन्यात महागाई चार टक्क्यांच्या उद्दिष्टापेक्षा अधिक राहिली आहे.
रिझर्व्ह बँकेने महागाई नियंत्रणासाठी चार टक्क्यांचे उद्दिष्ट निश्चित केले असून, दोन ते सहा टक्के अशी सहनशील मर्यादा ठेवली आहे. मात्र, ऑक्टोबरमधील आकडेवारीने ही कमाल मर्यादाही ओलांडली आहे. त्यामुळे महागाई रोखण्यासाठी काय भूमिका घेणार, याकडे अर्थजगताचे लक्ष लागले आहे. 2 ते 4 डिसेंबरदरम्यान होणाऱ्या पतधोरण समितीच्या बैठकीत व्याजदरांबाबत महत्त्वाचा निर्णय होण्याची शक्यता आहे.
आरबीआयच्या अंदाजानुसार, ऑक्टोबर ते डिसेंबर 2026 या तिमाहीत महागाई सरासरी सहा टक्के राहू शकते. जानेवारी ते मार्च 2027 मध्ये ती 5.7 टक्के, तर एप्रिल ते जूनमध्ये 5.6 टक्के राहण्याचा अंदाज आहे. त्यामुळे आगामी काही महिने महागाईचा दबाव कायम राहण्याची शक्यता आहे.
दरम्यान, एकीकडे महागाईचा आलेख चढत असताना भारतीय अर्थव्यवस्थेचा विकासदरही मजबूत आहे. एप्रिल ते जून 2026 या तिमाहीत विकासदर 7.8 टक्के नोंदविण्यात आला. जुलै ते सप्टेंबर तिमाहीतही विकासदर जवळपास याच पातळीवर राहण्याचा अर्थतज्ज्ञांचा अंदाज आहे. मात्र, आर्थिक विकासाचा वेग कायम ठेवताना महागाईला लगाम घालण्याचे दुहेरी आव्हान समोर उभे राहिले आहे.