दिवाळीच्या सुट्टीत बालगोपाळांचा अनोखा उपक्रम

शिवकालीन दुर्गसंस्कृती जपण्याच्या प्रयत्नाचे कौतुक; चिमुकल्यांनी उभारला शिववैभवाचा देखणा किल्ला

| श्रीवर्धन | संदेश घोलप |

आधुनिक तंत्रज्ञानाच्या युगात लहान मुलांचा वाढता स्क्रीन टाइम हा पालकांसाठी चिंतेचा विषय ठरत असताना, श्रीवर्धन तालुक्यातील चिखलप येथील बालगोपाळांनी आपल्या कल्पकतेतून एक प्रेरणादायी उपक्रम साकारला आहे. दिवाळीच्या सुट्टीचा उपयोग करत या चिमुकल्यांनी माती, दगड आणि परिसरात उपलब्ध असलेल्या साहित्याच्या मदतीने आकर्षक शिवकिल्ला उभारला आहे. त्यांच्या या कलाकृतीतून छत्रपती शिवाजी महाराजांविषयीचे प्रेम आणि ऐतिहासिक वारसा जपण्याची भावना दिसून येत आहे.

दिवाळीच्या काळात किल्ले बनवण्याची परंपरा महाराष्ट्रात अनेक वर्षांपासून जपली जात आहे. मात्र, बदलत्या जीवनशैलीमुळे ही परंपरा काही ठिकाणी मागे पडताना दिसते. अशा परिस्थितीत चिखलप येथील मुलांनी एकत्र येऊन किल्ला साकारण्याचा घेतलेला पुढाकार विशेष कौतुकास्पद ठरत आहे. किल्ल्याच्या निर्मितीसाठी मुलांनी माती, लहान दगड, विटांचे तुकडे आणि रंगांचा कल्पक वापर केला. किल्ल्याची तटबंदी, प्रवेशद्वार, बुरुज, पायऱ्या, भगवे ध्वज तसेच आतील भागातील विविध प्रतिकृती यांची आकर्षक मांडणी करण्यात आली आहे. संपूर्ण रचनेतून ऐतिहासिक गड-किल्ल्यांचे स्वरूप उभे करण्याचा प्रयत्न मुलांनी केला आहे.

या किल्ल्याची आकर्षक रचना पाहून परिसरातील नागरिक, पालक आणि दुर्गप्रेमींकडून मुलांच्या मेहनतीचे कौतुक होत आहे. लहान वयातच इतिहासाविषयी आवड निर्माण करून ती कृतीतून व्यक्त करणाऱ्या या बालगोपाळांचा उपक्रम इतर मुलांसाठीही प्रेरणादायी ठरू शकतो. चिखलप येथील या चिमुकल्यांनी दाखवून दिले की, योग्य कल्पना, एकजूट आणि मेहनतीच्या जोरावर लहान वयातही मोठी कलाकृती साकारता येते. शिवकिल्ल्याच्या माध्यमातून त्यांनी दिवाळीच्या आनंदासोबतच महाराष्ट्राच्या गौरवशाली इतिहासाची आठवणही जिवंत ठेवली आहे.

मोबाईलऐवजी सर्जनशीलतेला प्राधान्य
मोबाईल गेम्स आणि व्हिडिओमध्ये रमण्याऐवजी प्रत्यक्ष कृतीतून काहीतरी नवीन निर्माण करण्याचा आनंद या मुलांनी अनुभवला. किल्ला उभारताना नियोजन, एकमेकांना सहकार्य, कल्पकता आणि मेहनतीचे महत्त्वही त्यांना शिकायला मिळाले. अशा उपक्रमांमुळे मुलांना इतिहासाची ओळख होण्याबरोबरच आपल्या संस्कृतीविषयी अभिमान निर्माण होण्यास मदत होते.

शिवइतीहास, दुर्गसंस्कृतीचा जागर
छत्रपती शिवाजी महाराजांचा इतिहास हा महाराष्ट्राच्या अस्मितेचा महत्त्वाचा भाग आहे. गड-किल्ल्यांच्या माध्यमातून हा इतिहास नव्या पिढीपर्यंत पोहोचवण्याचे काम अशा उपक्रमांतून घडते. चिखलप येथील बालगोपाळांनी साकारलेला शिवकिल्ला हा केवळ दिवाळीतील आकर्षण नसून, परंपरा आणि संस्कार जपण्याचा एक सुंदर प्रयत्न आहे.